علت درد زیر سمت چپ شکم در زنان و مردان چیست؟
احساس درد سمت چپ شکم یا درد سمت چپ زیر شکم می‌تواند دلایل متفاوتی داشته باشد و محل دقیق درد، شدت آن، مدت‌زمان ادامه‌دار بودن و علائم همراه در تشخیص علت اهمیت زیادی دارد. این درد ممکن است از مشکلات دستگاه گوارش، روده، کلیه و مجاری ادراری یا در زنان از اندام‌های لگنی منشأ بگیرد.
جواب سونوگرافی یا MRI شما مشکلی در کبد نشان داده و نمی‌دانید قدم بعدی چیست؟ در راهنمای [کلینیک کبد در تهران] می‌توانید با مسیر صحیح بررسی و درمان بیماری‌ها و توده‌های کبدی آشنا شوید.
برای مثال، دیورتیکولیت و یبوست از علت‌های نسبتاً شایع درد قسمت پایین و سمت چپ شکم هستند. در مقابل، درد ناشی از زخم معده بیشتر در قسمت بالای شکم احساس می‌شود و آپاندیسیت نیز معمولاً با درد سمت راست پایین شکم همراه است؛ هرچند در موارد غیرمعمول ممکن است محل درد متفاوت باشد.
بنابراین تنها بر اساس محل درد نمی‌توان علت بیماری را تشخیص داد. علائمی مانند تب، تهوع و استفراغ، تغییر اجابت مزاج، وجود خون در مدفوع یا ادرار، کاهش وزن ناخواسته و شدت گرفتن درد می‌توانند در تشخیص پزشک اهمیت داشته باشند.
در این مطلب مهم‌ترین علت‌های درد سمت چپ شکم در زنان و مردان را بررسی می‌کنیم و توضیح می‌دهیم چه علائمی نیاز به مراجعه سریع‌تر به پزشک دارند.
نکته مهم: اگر درد شکم شدید، ناگهانی یا مداوم است یا همراه با تب، استفراغ شدید، خونریزی، ضعف شدید یا سفتی شکم ایجاد شده است، برای ارزیابی پزشکی تعلل نکنید.
۷ علت شایع درد سمت چپ شکم
علت درد سمت چپ شکم در همه افراد یکسان نیست و حتی محل درد در قسمت بالایی یا پایینی شکم می‌تواند سرنخ‌های متفاوتی ایجاد کند. با این حال، برخی بیماری‌ها در زنان و مردان مشترک هستند و می‌توانند باعث ایجاد درد در این ناحیه شوند.
چه زمانی درد شکم به بررسی تخصصی‌تری نیاز دارد؟
بیشتر دردهای سمت چپ شکم ارتباط مستقیمی با بیماری‌های کبد ندارند؛ زیرا کبد عمدتاً در قسمت بالای سمت راست شکم قرار دارد. با این حال، اگر در بررسی‌های پزشکی شما بیماری‌های کبد، پانکراس، مجاری صفراوی یا یک مشکل جراحی در دستگاه گوارش مطرح شده باشد، ممکن است ارزیابی توسط جراح متخصص این حوزه لازم شود. محل کبد در قسمت فوقانی سمت راست شکم نیز در صفحه جراحی کبد سایت توضیح داده شده است.
برای آشنایی بیشتر می‌توانید صفحات جراحی کبد و جراحی پانکراس را مطالعه کنید. این دو مورد از خدمات تخصصی معرفی‌شده در سایت دکتر سید یحیی ضرغامی هستند.
اگر پس از بررسی‌های پزشکی برای شما جراحی کبد، پانکراس یا مجاری صفراوی مطرح شده است، می‌توانید برای دریافت نظر تخصصی و بررسی پرونده از طریق سایت دکتر سید یحیی ضرغامی اقدام کنید. سایت امکان نوبت حضوری و مشاوره آنلاین را نیز معرفی کرده است
۱. آپاندیس
درد سمت راست شکم عموما به درد آپاندیس اطلاق می‌شود. اما این درد گاهی می‌تواند در حدود ۵ سانتی سمت چپ ناف نیز حس شود. در تجربه درد اولیه آپاندیس اغلب نزدیک ناف شروع به تیر کشیدن می‌کند که می‌تواند به اشتباه به درد سمت چپ تعبیر شود. عفونت آپاندیس در صورت عدم درمان می‌تواند مشکلات جدی ایجاد کند. بنابراین اگر این حس درد به سمت راست نیز کشیده شد، سریعا به پزشک مراجعه نمایید.
از دیگر علائم آپاندیس می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- درد مبهم در نزدیکی ناف
- از دست دادن اشتها
- تهوع و یا استفراغ بلافاصله پس از شروع درد شکم
- تورم در شکم
- عدم توانایی در دفع گاز
- تب بین ۳۷.۷ الی ۳۸.۸ درجه سانتیگراد
- اسهال یا یبوست
۲. التهاب دیورتیکولوم‌های روده بزرگ
یکی دیگر از شایع‌ترین علل درد سمت چپ شکم، التهاب دیواره روده بزرگ است که یک بیماری عفونی محسوب می‌شود. این بیماری عموما در پی افزایش سن، چاقی، و استعمال دخانیات بروز پیدا می‌کند. معمولا درد ناشی از این بیماری به صورت روز افزون افزایش پیدا می‌کند، با این حال با مصرف آنتی بیوتیک و استراحت قابل درمان است.
سایر علائم التهاب دیورتیکولوم‌های روده بزرگ عبارتند از:
- نفخ و تورم شکم
- گرفتگی یا حساسیت معده
- حرکات دردناک روده و یا تغییر در عادات عادی روده شما
- از دست دادن اشتها
۳. یبوست
یکی دیگر از دلایل درد شکم در سمت چپ بدن، یبوست است. یبوست معمولاً بنا به دلایلی مثل عدم تحرک، عدم مصرف آب کافی، یا رژیم غذایی که میزان فیبر کمی دارد، ایجاد می شود.
یبوست باعث موارد زیر می‌شود:
- مدفوع سفت و خشک
- سخت شدن اجابت مزاج
- درد یا گرفتگی شکمی
- ناتوانی در تخلیه کامل روده‌ها
مادامی که این بیماری مزمن نشده باشد، به راحتی می‌توان با تحرک روزانه و نوشیدن آب کافی آن را کاهش داد.
۴. سنگ کلیه
سنگ‌های کلیه در واقع رسوبات کوچکی از جنس کلسیم یا اسید اوریک هستند که در کلیه‌ها تجمع پیدا می‌کنند. هنگام دفع این رسوبات از مجاری ادراری بیمار درد بسیاری را متحمل می‌شود.
از علائم شایع سنگ کلیه می‌توان به موارد زیر نیز اشاره کرد:
- درد سمت چپ شکم یا کمر درد
- درد کشاله ران
- تکرر ادرار
- خون در ادرار
- حالت تهوع و استفراغ
- تب ۳۸.۳ درجه سانتیگراد یا بالاتر
اگر مشکوک به سنگ کلیه هستید و در ادرار خود نیز خون مشاهده کرده‌اید، سریعا به نزدیک‌ترین اورژانس مراجعه کنید.
۵. زخم معده
زخم معده که اغلب در اثر عفونت یا استفاده بیش از حد از داروهای ضد التهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) ایجاد می‌شود، می‌تواند باعث احساس درد سمت چپ در قسمت بالایی شکم شود.
از دیگر علائم زخم معده می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- سوء هاضمه
- حالت تهوع و استفراغ
- از دست دادن اشتها
- سوزش معده
- احساس سیری زودهنگام بعد از غذا
- کاهش وزن
زخم معده اگر سطحی باشد به خودی خود نیز می‌تواند بهبود یابد، اما در صورت سهل‌انگاری عود می‌کند. زخم معده درمان نشده می‌تواند منجر به بروز عوارضی مانند کم خونی، خونریزی داخلی یا سوراخ شدن دیواره معده شود. اگر هر یک از علائم بالا را تجربه کردید، به پزشک مراجعه نمایید.
۶. میکروب معده
وجود باکتری، ویروس، یا انگل در معده باعث بروز مجموعه‌ای از علائم می‌شود که درد سمت چپ شکم (معده) یکی از آنهاست.
سایر علائم شامل لیست زیر می‌شود:
- سوزش معده
- اسهال و استفراغ
- از دست دادن اشتها
- درد و درد عضلانی
- خستگی
- آروغ زدن پی در پی
- نفخ
۷. بیماری‌های التهابی روده (IBD)
بیماری‌های التهابی روده می‌توانند باعث درد سمت چپ زیر شکم شوند. این نوع بیماری‌ها باعث ایجاد لکه‌های قرمز و متورم در سطح داخلی روده بزرگ می‌شوند که منجر به درد شدید، خستگی و علائم جدی‌تری مانند اسهال خونی و کاهش وزن ناخواسته نیز می‌شود:
اگرچه علائم بسته به نوع IBD متفاوت است، برخی از علائم رایج آن عبارتند از:
- درد شکم در سمت چپ
- گرفتگی یا نفخ
- اسهال (اغلب خونی)
- حالت تهوع و استفراغ
- از دست دادن اشتها
- احساس بی حالی
- کاهش وزن ناخواسته
- خون در مدفوع
- تب و لرز
درمان این بیماری اغلب شامل تغییر در رژیم غذایی و تجویز دارو برای کاهش التهاب می‌باشد.
درد سمت چپ شکم در زنان علامت چیست؟
دردهای قاعدگی
به دلیل انقباضات رحم پیش یا در حین قاعدگی ممکن است دردهایی در قسمت پایین سمت چپ شکم زنان حس شود. برای اینکه دردهای قاعدگی را با دردهای دیگر اشتباه نگیرید بهتر است تاریخ شروع خونریزی ماهیانه خود را یادداشت کنید و یا علائم همراه قاعدگی را بدانید.
علائم شایع دردهای قاعدگی عبارتند از:
- درد یا گرفتگی در سمت چپ پایین شکم
- درد در قسمت پایین کمر
- نفخ و تورم
- حالت تهوع، استفراغ یا اسهال (در موارد بسیار نادر)
- خستگی
- سردرد
اگر دردهای قاعدگی مکرر را تجربه می کنید که زندگی شما را دچار اختلال می کند، یا بیش از ۲۵ سال سن دارید و دردها شدت بیشتری پیدا می‌کنند، به پزشک خود مراجعه کنید.
اندومتریوز
اندومتریوز یکی از علل شایع درد سمت چپ شکم در زنان است، به ویژه در زنان جوان و زنانی که در دوران یائسگی قرار دارند. این بیماری زمانی اتفاق می‌افتد که سلول‌های پوشش داخلی رحم در خارج از رحم رشد می‌کنند .
علائم شایع اندومتریوز عبارتند از:
- پریودهای دردناک
- کمردرد در سمت چپ
- گرفتگی شکم
- خونریزی غیر طبیعی یا لکه بینی بین قاعدگی
- درد هنگام مقاربت
- اسهال
- یبوست
- ادرار دردناک
- ناباروری
برای درمان آندومتریوز داروهایی مانند کنترل بارداری هورمونی یا مسکن تجویز می‌شود و یا برای برداشتن بافت آندومتر جراحی صورت می‌گیرد.
کیست تخمدان
کیست‌های تخمدان یکی از شایع‌ترین علل دردهای زنان در قسمت پایین سمت چپ شکم محسوب می‌شود. اکثر کیست‌های تخمدان نیازی به درمان ندارند و با اصلاح سبک زندگی درمان می‌یابند، اما درصورتی که بزرگ یا پاره شوند نیاز به درمان ویژه دارند.
علائم شایع کیست تخمدان عبارتند از:
- درد در سمت چپ شکم
- درد هنگام مقاربت
- نفخ و تورم شکم
- درد لگن
- تغییر در چرخه قاعدگی (لکه بینی، پریودهای سنگین‌تر)
- حالت تهوع و استفراغ
- درد هنگام اجابت مزاج
پیج خوردگی تخمدان
برخی از کیست‌های تخمدانی بزرگ، حرکات ورزشی سنگین، بارداری و افزایش اندازه تخمدان و یا تغییرات هورمونی ممکن است باعث پیچ خوردگی تخمدان شوند. این پیچ خوردگی خون‌رسانی به تخمدان را قطع می‌کند و لوله‌های فالوپ را تحت تاثیر قرار می‌دهد. این بیماری رایج نیست و عمدتا در دوران باروری رخ می‌دهد.
علائم پیچ خوردگی تخمدان:
- درد شدید و ناگهانی در یک یا هر دو طرف شکم
- حالت تهوع
- انقباضات زیر شکم
- عفونت ادراری
این بیماری علائمی شبیه به آپاندیس دارد و باید توسط متخصص بررسی شود و نیاز به درمان اورژانسی و گاها جراحی فوری دارد.
درد سمت چپ زیر شکم در مردان
فتق
فتق بیرون زدگی یا برآمدگی یک اندام داخلی، مانند روده، از طریق بافت یا دیواره ماهیچه‌ای است. این اتفاق می‌تواند باعث درد و ناراحتی در سمت چپ شکم شما شود. فتق در مردانی (و زنانی) که به فعالیت‌های سنگین می‌پردازند که به دیواره شکم فشار زیادی وارد می‌کند، مانند بلند کردن اجسام سنگین، شایع‌تر است.
علائم رایج فتق عبارتند از:
- درد یا ناراحتی در سمت چپ شکم
- برآمدگی یا توده در شکم یا کشاله ران
- مشکل در ادرار کردن، دفع گاز یا اجابت مزاج
- حالت تهوع و استفراغ
- تب و لرز
پیچ خوردگی بیضه
پیچ خوردگی بیضه زمانی رخ می‌دهد که طناب اسپرماتیک که بیضه‌ها را در جای خود نگه می‌دارد، پیچ خورده و جریان خون به کیسه بیضه را قطع می‌کند که باعث درد شدید در سمت چپ شکم می‌شود.
علائم رایج پیچ خوردگی بیضه عبارتند از:
- درد شدید در سمت چپ شکم
- تورم در کیسه بیضه
- حالت تهوع و استفراغ
- تب و لرز
- درد هنگام ادرار کردن
اگر هر یک از این علائم را تجربه کردید، فوراً به پزشک مراجعه کنید، این بیماری نیاز به درمان فوری دارد.
سخن پایانی
به طور کلی دردهای شکمی گه گاه رخ می‌دهند و نیاز به نگرانی نیست، در صورتی که درد تیز و شدید یا ناگهانی بود و با علائم ذکر شده همراه بود حتما به پزشک مراجعه کنید.
منابع
دیدگاهی وجود ندارد.